لاپاراسکوپی یک روش جراحی کمتهاجمی است که با ایجاد برشهای بسیار کوچک در ناحیه شکم انجام میشود. در این روش، جراح یک دوربین باریک به نام «لاپاراسکوپ» را از طریق برش وارد شکم کرده و تصویر اندامها را روی مانیتور مشاهده میکند. همین روش باعث میشود بیمار درد کمتر، خونریزی کمتر و دوره نقاهت کوتاهتری نسبت به جراحی باز تجربه کند.
این تکنیک امروزه در درمان بسیاری از بیماریهای شکمی، لگنی و حتی چاقی کاربرد دارد و بهعنوان یک استاندارد طلایی در جراحی مدرن شناخته میشود.
اگر بخواهیم ساده و بدون پیچیدگی توضیح بدهیم، لاپاراسکوپی همان جراحی کمتهاجمی است که با چند برش کوچک انجام میشود. به جای اینکه شکم کاملاً باز شود، جراح یک دوربین ظریف را از طریق این برشها وارد شکم میکند و تصویر بزرگشده اندامها را روی مانیتور میبیند.
اگه دنبال دکتر لاپاراسکوپی مشهد هستید و نمیدانید چطور باید اینکار را انجام دهید و به چه کسی اعتماد کنید، پیشنهاد میکنیم صفحه بهترین جراح لاپاراسکوپی زنان در مشهد را مطالعه کنید.
لاپاراسکوپی هم برای تشخیص و هم درمان مشکلات شکمی و لگنی استفاده میشود. برخی از مهمترین کاربردها:
| ویژگیها | لاپاراسکوپی | جراحی باز |
|---|---|---|
| اندازه برش | ۱–۲ سانت | ۱۰–۲۰ سانت |
| درد بعد از عمل | کم | زیاد |
| مدت بستری | کوتاه | بیشتر |
| دوران نقاهت | سریع | طولانی |
| جای زخم | بسیار کوچک | قابل مشاهده |
| خطر عفونت | کمتر | بیشتر |
| دقت دید جراح | بالا | معمولی |
جراح یک برش حدود ۱ تا ۲ سانتیمتری در ناحیه ناف ایجاد میکند.
این برش محل ورود لاپاراسکوپ است. هدف این است که کمترین آسیب و کمترین جای زخم ایجاد شود. حتی خیلی از بیماران بعد از چند هفته جای این برشها را تقریباً نمیبینند.
برای اینکه جراح بتواند راحتتر اندامهای داخلی را ببیند و ابزارها را حرکت دهد، گاز دیاکسید کربن وارد شکم میشود.
این گاز شکم را کمی باد میکند و فضای کافی برای انجام عمل فراهم میکند. بعضی بیماران بعد از عمل درد شانه احساس میکنند؛ این درد به دلیل گاز باقیمانده است که معمولاً ظرف چند ساعت تا یک روز برطرف میشود.
لاپاراسکوپ یک دوربین نازک و بلند است که تصویر اندامها را روی مانیتور بزرگ منتقل میکند. جراح با مشاهده تصویر، همه جزئیات شکم را میبیند و میتواند دقیقتر عمل کند. این دید بزرگشده، یکی از دلایل اصلی دقت بالای لاپاراسکوپی نسبت به جراحی باز است.
معمولاً ۲ تا ۳ برش دیگر در نقاط مختلف شکم ایجاد میشود تا ابزارهای جراحی از طریق آنها وارد شوند. این ابزارها به جراح اجازه میدهند تا با ظرافت اندامها را برش دهد، بخیه بزند یا اندامهای اضافی را خارج کند.
در این مرحله، جراح کار اصلی خود را انجام میدهد؛ مثلا:
بعد از پایان عمل، ابزارها و لاپاراسکوپ خارج میشوند و گاز CO₂ از شکم تخلیه میشود. این مرحله باعث میشود فشار داخلی شکم کاهش پیدا کند و بیمار راحتتر نفس بکشد و درد کمتری تجربه کند.
در نهایت برشها بخیه زده میشوند یا گاهی با چسب مخصوص بسته میشوند. چون برشها کوچک هستند، جای زخم به حداقل میرسد و مراقبت از آنها هم راحت است.
مدت زمان کل عمل معمولاً کمتر از ۱ تا ۲ ساعت است و اکثر بیماران همان روز یا روز بعد مرخص میشوند.
لاپاراسکوپی روش بسیار ایمنی است، اما مانند هر عمل جراحی احتمال برخی عوارض وجود دارد:
این عوارض بسیار کمشیوع هستند و با مراقبت صحیح کنترل میشوند.
برای داشتن یک دوره نقاهت راحتتر، رعایت نکات زیر توصیه میشود:
| قبل از عمل | بعد از عمل |
|---|---|
| معاینات و آزمایشات: انجام خون، ادرار، ECG، عکس قفسه سینه و بررسی بیماریهای زمینهای | بهبودی اولیه: استراحت کافی، پیادهروی کوتاه برای پیشگیری از لخته خون و بازگشت حرکات روده |
| داروها: توقف داروهای ضد انعقاد در صورت نیاز، مصرف داروهای ضروری طبق دستور پزشک | درد و ناراحتی: درد محل برش و شانه ممکن است وجود داشته باشد، مصرف مسکن طبق دستور پزشک |
| رژیم غذایی: ناشتا بودن ۸–۱۲ ساعت قبل، رعایت رژیم سبک یا پاککننده روده در صورت تجویز | رژیم غذایی: شروع با مایعات، تدریجاً غذای نرم و معمولی، جلوگیری از پرخوری و غذاهای سنگین |
| آمادگی جسمانی و روانی: استحمام قبل از عمل، حضور همراه، اطلاع به پزشک درباره اضطراب یا نگرانی | مراقبت از محل برشها: تمیز و خشک نگه داشتن بخیه، اجتناب از مالش یا خیس شدن، مشاهده علائم عفونت |
| فعالیتهای روزمره: خودداری از فعالیت سنگین و بلند کردن اجسام، رانندگی و ورزش فقط با تایید پزشک | |
| پیگیری پزشکی: مراجعه برای بررسی بهبودی، برداشتن بخیه، اطلاع فوری از تب، درد شدید یا خونریزی |
